کمربند ایمنی سهنقطهای چیست؟
کمربندهای ایمنی در خودروها ابتدا بهصورت دونقطهای طراحی شدند؛ یعنی فقط یک کمربند افقی دور کمر و لگن سرنشین میبستند. این نوع کمربند در دهههای ۱۹۵۰ و قبل از آن رایج بود و در بسیاری از خودروهای اولیه نصب میشد اما در تصادفات شدید اغلب ناکارآمد بود زیرا فقط پایینتنه را نگه میداشت و بالاتنه آزاد میماند که منجر به برخورد شدید سر با فرمان، داشبورد یا شیشه جلو میشد و آسیبهای جدی به گردن، سر و ستون فقرات ایجاد میکرد. بعدها با درک بهتر فیزیک تصادفات، کمربند سهنقطهای ابداع شد که انقلابی در ایمنی خودرو ایجاد کرد و امروزه استاندارد اجباری در تمام خودروهای سواری جهان است.
کمربند ایمنی سهنقطهای چیست؟
کمربند ایمنی سهنقطهای از یک تسمه پیوسته تشکیل شده و در سه نقطه به بدنه یا صندلی خودرو متصل میشود. یک نقطه در بالای شانه (معمولاً در ستون B یا C)، یک نقطه در کنار لگن و نقطه سوم در سگک مرکزی که دو بخش تسمه را به هم قفل میکند. بخشی از کمربند از روی شانه و سینه عبور میکند و بخش دیگر دور لگن و رانها قرار میگیرد. این طراحی باعث میشود در لحظه تصادف، نیروی ضربه بهطور یکنواخت بین قسمت بالای بدن (شانه و سینه) و پایین بدن (لگن) توزیع شود و از پرتاب سرنشین به جلو جلوگیری کند. این نوع کمربند توسط یک مهندس سوئدی اختراع شد که در ولوو کار میکرد. ولوو برای اولین بار کمربند سهنقطهای را در مدل آمازون بهصورت استاندارد ارائه کرد و حق استفاده از این اختراع را رایگان در اختیار سایر خودروسازان جهان قرار داد تا جان انسانها اولویت داشته باشد. این اقدام باعث شد تا از دهه ۱۹۷۰ کمربند سهنقطهای در اروپا و آمریکا اجباری شود و جان میلیونها نفر را نجات دهد.
مزایای کمربند ایمنی سهنقطهای
کمربند سهنقطهای مزایای بسیار زیادی نسبت به نوع دونقطهای دارد و یکی از مؤثرترین ابزارهای ایمنی فعال در خودرو محسوب میشود. اولین و مهمترین مزیت، توزیع یکنواخت نیرو در تصادف است؛ درحالیکه کمربند دونقطهای فقط لگن را نگه میداشت و بالاتنه را آزاد میگذاشت، کمربند سهنقطهای بالاتنه را هم مهار میکند و از چرخش شدید بدن جلوگیری میکند. این ویژگی خطر آسیب به سر، گردن و ستون فقرات را بهشدت کاهش میدهد. مطالعات سازمان بهداشت جهانی و مؤسسات ایمنی خودرو نشان میدهد که استفاده از کمربند سهنقطهای خطر مرگ در تصادفات جلو را تا ۴۰ تا ۶۰ درصد و خطر جراحات جدی را تا ۵۰ درصد کاهش میدهد. در مقایسه، کمربند دونقطهای اغلب فقط ۲۰ تا ۳۰ درصد مؤثر بود و گاهی حتی باعث آسیبهای داخلی (مانند پارگی روده یا شکستگی لگن) میشد. کمربند سهنقطهای همچنین امکان اضافه کردن سیستم پیشکشنده برای سفت کردن سریع کمربند در لحظه تصادف و هماهنگی با ایربگ را هم فراهم کرده است.
