لاستیک تیوبلس چیست؟
تا اواسط قرن بیستم، همه لاستیکهای خودرو از دو بخش تشکیل میشدند که شامل یک تایر بیرونی از جنس لاستیک تقویتشده و یک تیوب از جنس لاستیک نازک میشد که داخل آن قرار میگرفت و هوا را نگه میداشت. این تیوبها نقطهضعف بزرگی بودند؛ کوچکترین سوراخ در تایر باعث میشد تیوب پاره شود و کل باد لاستیک در چند ثانیه خالی شود. در سال ۱۹۵۴ میشلن با معرفی لاستیک رادیال و سپس در دههٔ ۱۹۶۰ با لاستیکهای بدون تیوب (Tubeless)، انقلابی در صنعت لاستیک به وجود آورد که امروز تقریباً تمام خودروها و موتورسیکلتهای مدرن از آن استفاده میکنند.
تعریف لاستیک تیوبلس
لاستیک تیوبلس (Tubeless Tyre) لاستیکی است که بدون نیاز به تیوب داخلی، خودش هوا را نگه میدارد. در این نوع لاستیک، لایهٔ داخلی تایر با یک پوشش ویژه از جنس بوتیل یا هالوبوتیل پوشانده شده که کاملاً نفوذناپذیر در برابر هوا است. این لایهٔ داخلی همراه با طراحی خاص طوق لاستیک که دقیقاً روی رینگ آببندی میشود، باعث میشود هوا فقط داخل حفرهٔ بین لاستیک و رینگ بماند. در لاستیکهای تیوبدار، تیوب وظیفهٔ نگهداشتن هوا را داشت اما در تیوبلس این وظیفه به عهدهٔ خود تایر و رینگ است.
مزایای لاستیک تیوبلس
مهمترین برتری لاستیک تیوبلس، ایمنی بسیار بالاتر آن است. وقتی یک میخ یا شیء تیز وارد لاستیک تیوبدار میشود، تیوب پاره شده و باد بهسرعت خالی میشود و راننده ممکن است کنترل خودرو را از دست بدهد؛ اما در لاستیک تیوبلس، سوراخ کوچک فقط در لایهٔ بیرونی تایر ایجاد میشود و لایهٔ داخلی بوتیل مانع خروج سریع هوا میشود؛ بنابراین باد لاستیک بهآرامی و در چند دقیقه یا حتی چند ساعت خالی میشود و راننده فرصت کافی برای توقف ایمن دارد.
دومین مزیت، وزن کمتر و راحتی بیشتر است. حذف تیوب باعث میشود وزن لاستیک و چرخ حدود ۵۰۰ گرم تا یک کیلوگرم کاهش یابد که مستقیماً به مصرف سوخت کمتر و هندلینگ بهتر منجر میشود. همچنین در لاستیکهای تیوبلس، گرمای تولیدشده در ترمزگیری یا سرعت بالا بهتر به رینگ و سپس به هوا منتقل میشود و خطر ترکیدن لاستیک (بهخصوص در تابستان) کمتر است. سومین مزیت بزرگ، قابلیت تعمیر سریع و آسان است. با کیتهای تعمیر پنچری، راننده میتواند در کنار جاده و در کمتر از ۱۰ دقیقه سوراخ را ببندد و بدون نیاز به جک و باز کردن چرخ، به مسیر خود ادامه دهد. این امکان در لاستیکهای تیوبدار وجود ندارد.
درنهایت، لاستیک تیوبلس از دههٔ ۱۹۷۰ به بعد به استاندارد جهانی تبدیل شد و امروزه حتی در موتورسیکلتهای سنگین، کامیونها و هواپیماها هم استفاده میشود. لاستیک تیوبلس نهتنها ایمنی را بهطور چشمگیری افزایش داد، بلکه یکی از مهمترین پیشرفتهای تاریخ صنعت خودرو به شمار میرود که هرروز جان هزاران نفر را نجات میدهد.
