علت روغن ریزی زیر خودرو چیست؟
روغن موتور یکی از اصلی‌ترین و حیاتی‌ترین سیالات درون پیشرانه خودرو است که مسئولیت روان‌کاری قطعات متحرک، کاهش اصطکاک، دفع حرارت و جذب آلودگی‌ها را بر عهده دارد. این روغن در یک مدار کاملاً بسته و آب‌بندی‌شده تحت‌فشار جریان دارد و بنابراین، در شرایط استاندارد، سیستم روان‌کاری نباید حتی یک قطره نشتی به بیرون داشته باشد. مشاهده هرگونه لکه روغن در محل پارک خودرو یا چکیدن قطرات آن از زیر بدنه، نشانه‌ای قطعی از وجود اختلال در آب‌بندی پیشرانه است. نشت روغن به بیرون، علاوه بر کثیف کردن پارکینگ و زیربندی خودرو، به‌مرور زمان می‌تواند باعث تخلیه حجم قابل‌توجهی از سیال روان‌کار شده و پیشرانه را در معرض خطرات بزرگی همچون یاتاقان زدن و هزینه‌های سنگین تعمیر اساسی قرار دهد؛ بنابراین شناخت دقیق بخش‌هایی که پتانسیل نشت روغن دارند از اهمیت بالایی برخوردار است.
علت روغن ریزی
خرابی واشر سرسیلندر
واشر سرسیلندر یکی از حساس‌ترین قطعات آب‌بندی در پیشرانه است که در حدفاصل بلوک موتور و سرسیلندر قرار می‌گیرد. این واشر وظیفه دارد مجاری آب، مجاری روغن و محفظه‌های احتراق را از یکدیگر ایزوله کند. با گذشت زمان، کارکرد در دماهای بالا یا سوختن نسبی واشر سرسیلندر بر اثر داغ شدن موتور، لایه‌های آب‌بندی آن خواص لاستیکی و انعطاف‌پذیری خود را از دست می‌دهند. این فرسودگی باعث می‌شود روغن تحت‌فشار از کانال‌های داخلی به سمت دیواره‌های بیرونی پیشرانه راه پیدا کرده و روی بدنه موتور جاری شود که درنهایت به شکل قطرات روغن در زیر خودرو مشاهده خواهد شد.
خرابی واشر درب سوپاپ
درب سوپاپ در بالاترین بخش سرسیلندر قرار دارد و اجزای سیستم سوپاپ‌ها مثل میل‌سوپاپ و انگشتی‌ها را می‌پوشاند. برای جلوگیری از پاشش روغن به بیرون، واشری لاستیکی یا سیلیکونی بین درب سوپاپ و سرسیلندر قرار داده می‌شود. به دلیل قرارگیری این واشر در معرض مستقیم حرارت بالای سرسیلندر و بخارات روغن، پس از چند سال این قطعه لاستیکی خشک، سخت و شکننده می‌شود. در اثر این خشکی، روغن روان‌کاری سوپاپ‌ها از اطراف درب سوپاپ بیرون زده، به قسمت‌های پایین‌تر موتور فروریخته و درنهایت از زیر خودرو روی زمین می‌چکد.
خرابی کاسه‌نمدهای میل‌لنگ
میل‌لنگ خودرو در دو انتهای جلو و عقب خود از بلوک موتور خارج می‌شود تا از یک سو به پولی‌ها و تسمه‌ها و از سوی دیگر به فلایویل و گیربکس متصل شود. برای جلوگیری از خروج روغن از اطراف محورهای چرخشی میل‌لنگ، از دو کاسه‌نمد استفاده می‌شود که به آن‌ها کاسه‌نمد سر میل‌لنگ و کاسه‌نمد ته میل‌لنگ گفته می‌شود. چرخش مداوم میل‌لنگ، حرارت زیاد و استهلاک طبیعی باعث خورده شدن لب‌های لاستیکی این کاسه‌نمدها می‌شود. خرابی این کاسه‌نمدها خصوصاً کاسه‌نمد ته میل‌لنگ بسیار شایع است و باعث جاری شدن روغن از درز بین موتور و پوسته گیربکس در زیر خودرو خواهد شد.
نصب نادرست فیلتر روغن
فیلتر روغن وظیفه تصفیه سیال روان‌کار از ذرات آلاینده را بر عهده دارد و در مسیر جریان تحت‌فشار قرار می‌گیرد. این قطعه دارای یک اورینگ لاستیکی در پایه خود است که مانع از خروج روغن می‌شود. اگر این اورینگ شل شود یا هنگام تعویض روغن و تعویض فیلتر روغن بیش‌ازحد شل یا سفت بسته شود، روغن با فشار اویل پمپ از اطراف پایه فیلتر بیرون زده و زیر خودرو چکه می‌کند.
آسیب‌دیدگی سینی کارتل و واشر آن
سینی کارتل مخزن اصلی نگه‌داری روغن در پایین‌ترین نقطه پیشرانه است. این قطعه به دلیل محل قرارگیری خود همواره در معرض برخورد با سرعت‌گیرها، دست‌اندازها و اجسام سخت جاده قرار دارد. ضربات فیزیکی می‌توانند باعث ترک خوردن، سوراخ شدن یا دفرمه شدن سینی کارتل شوند. از سوی دیگر، چسب یا واشر آب‌بندی سینی کارتل که آن را به پایین بلوک موتور متصل می‌کند، به‌مرور زمان در اثر مجاورت دائمی با روغن داغ ممکن است خراب شود و نشتی بزرگ روغن را از بخش زیرین خودرو به دنبال داشته باشد.
خرابی پیچ کارتل
در پایینی‌ترین بخش سینی کارتل، پیچی برای تخلیه روغن موتور در هنگام تعویض روغن تعبیه شده است. در اثر باز و بسته کردن زیاد، این پیچ ممکن است به‌مرور زمان هرز شود که در این صورت، روغن موتور قطره‌قطره از زیر پیچ چکیده و در محل پارک خودرو لکه‌های سیاه ایجاد می‌کند. همچنین شل شدن پیچ کارتل نیز می‌تواند باعث نشتی روغن شود.
خرابی فشنگی روغن
سنسور فشار روغن یا فشنگی روغن قطعه‌ای الکترونیکی است که فشار مدار روان‌کاری را اندازه‌گیری کرده و اطلاعات آن را به صفحه آمپر می‌فرستد. این سنسور معمولاً بر روی بلوک موتور پیچ می‌شود و دارای یک هسته داخلی و پایه پیچی است. فرسودگی غشای داخلی سنسور یا ضعیف شدن پیچ‌های آن تحت‌فشار بالای روغن، باعث می‌شود روغن از داخل خود سنسور یا پایه آن به بیرون فوران کرده و به سمت زیر خودرو سرازیر شود.
اثرات و دلایل اصلی روغن ریزی
نشتی روغن از زیر خودرو موضوعی نیست که بتوان به‌سادگی از کنار آن گذشت. هرچند ممکن است چکیدن چند قطره روغن در ظاهر مشکل کوچکی به نظر برسد اما این نشتی به‌صورت مداوم ادامه یافته و در طول مسافت‌های رانندگی به‌ویژه در دورهای بالای موتور شدت می‌گیرد. افت تدریجی سطح روغن موتور، اصطکاک فلز با فلز را در قطعات حیاتی مانند یاتاقان‌ها، پیستون‌ها و میل‌سوپاپ‌ها به‌شدت افزایش می‌دهد. ادامه رانندگی با سطح روغن پایین می‌تواند در مدت‌زمانی کوتاه به گرم شدن بیش‌ازحد پیشرانه، ساییدگی شدید قطعات و درنهایت یاتاقان زدن موتور بینجامد که هزینه‌های تعمیراتی فوق‌العاده سنگینی را به مالک خودرو تحمیل می‌کند. علاوه بر این، نشستن روغن روی قطعات داغ اگزوز خطرات آتش‌سوزی را افزایش داده و برخورد آن با قطعات لاستیکی زیربندی و دسته‌موتورها باعث پوسیدگی زودرس آن‌ها می‌شود.
